4. නිවන සහ පාරභෞතික විද්‍යාව: දාර්ශනික විශ්ලේෂණය

 ________________________________________

4. නිවන සහ පාරභෞතික විද්‍යාව: දාර්ශනික විශ්ලේෂණය

________________________________________

දාර්ශනික ප්‍රවේශය: විඥානය, අනිත්‍යතාවය සහ සදාතනික නිවීම

(An Introduction to the Piyananda Principle through the Kevatta Sutta)

මෙම අභිප්‍රේරණ මූලධර්මය හුදු ලෞකික ජයග්‍රහණයක් සඳහා වූවක් නොව, එය කේවැට්ට සූත්‍රයේ සඳහන් "විඤ්ඤාණං අනිදස්සනං අනන්තං සබ්බතෝ පභං" යන අතිශය ගැඹුරු දර්ශනය මත පදනම් වූවකි.

ප්‍රධාන කරුණු:

1. විශිෂ්ට ඥානය (Vi-Gñāna): සාමාන්‍ය දැනුම (Information) සහ ප්‍රඥාව (Wisdom) අතර වෙනස මෙහි ප්‍රවේශයයි. අභිප්‍රේරණය යනු බාහිරින් ලැබෙන දත්ත මත නොව, ලෝකෝත්තර මාර්ගඥානයෙන් දත යුතු "ප්‍රත්‍යක්ෂ අවබෝධය" තුළින් උපදින්නකි.

2. දත්තයන්ගේ නිරෝධය (Cessation of Forms): විද්‍යාව හඹා යන දිග, කෙටි, කුඩා, මහත් වූ භෞතික දත්ත (නාම-රූප) යම් තැනක ඉතිරියක් නැතිව නිරුද්ධ වේ ද, සැබෑ අභිප්‍රේරණයේ උච්චතම ඵලය වන 'අවේධිත සැපය' හමුවන්නේ එතැනදීය.

3. සර්වකාලීන යථාර්ථය: විද්‍යාවේ නිගමන වෙනස් වන දත්ත මත පදනම් වන විට, මෙම මූලධර්මය පදනම් වන්නේ කිසිදු බාහිර සාධකයකින් කිලිටි කළ නොහැකි, සැම දෙසින්ම තොටුපලවල් ඇති (සබ්බතෝ පභං) සර්වකාලීන නිදහස මතය.

බුදුදහම තුළ නිර්වාණය යනු හුදෙක් ආගමික සංකල්පයක් නොව, එය භෞතික හා පාරභෞතික (Metaphysical) සීමාවන් ඉක්මවා ගිය පරම යථාර්ථයයි. කේවට්ට සූත්‍රයේ එන  ගාථාව ඇසුරින් නිවනේ පාරභෞතික ස්වභාවය මෙසේ විමසිය හැකිය.

4.1 "විඤ්ඤාණං අනිදස්සනං" - නිර්වාණයේ පාරභෞතික ස්වභාවය

බුදුරජාණන් වහන්සේ විසින් කේවට්ට සූත්‍රයේදී [74] දේශනා කළ පහත ගාථාව නිර්වාණ ධාතුවේ පාරභෞතික ලක්ෂණ මනාව විදහා දක්වයි:

“විඤ්ඤාණං අනිදස්සනං අනන්තං සබ්බතෝ පභං

එත්ථ ආපෝ ච පඨවී තෙජෝ වායෝ න ගාධති...”

I. පාරභෞතික විඤ්ඤාණය සහ අනිදස්සන ස්වභාවය

• විඤ්ඤාණං (Transcendental Consciousness): මෙහි සඳහන් විඤ්ඤාණය පටිච්චසමුප්පාදයට යටත් භවගාමී විඤ්ඤාණය නොව, ස්කන්ධයන් ඉක්මවා ගිය "විමුක්ති විඤ්ඤාණයකි". එය පාරභෞතික විද්‍යාවට අනුව සාපේක්ෂ ලෝකයෙන් එපිට පවතින තත්ත්වයකි.

• අනිදස්සනං (Invisible/Non-manifest): නිවන යනු සාමාන්‍ය පංචේන්ද්‍රියන්ට හෝ ප්‍රපංචීය ලෝකයට හසු නොවන (Non-phenomenal) තත්ත්වයකි. එය භෞතික විද්‍යාවේ පරාමිතීන්ට හසු නොවන බැවින් පාරභෞතික වේ.

• අනන්තං සහ සබ්බතෝ පභං: කාලයට හෝ අවකාශයට සීමා නොවන (Infinite) සහ අවිද්‍යාවෙන් තොර පිරිසිදු දීප්තියකින් යුක්ත වීම මෙහි ලක්ෂණයයි.

II. භෞතික ධාතූන්ගේ නිරෝධය (Dissolution of Materiality)

• ධාතු විශ්ලේෂණය: නිර්වාණ ධාතුව තුළ පඨවි, ආපෝ, තේජෝ, වායෝ යන සතර මහා භූතයන්ට පැවැත්මක් හෝ පිහිටක් (No footing) නොමැත. පාරභෞතික විද්‍යාව තුළ "පදාර්ථයේ අවසානය" ලෙස මෙය හැඳින්විය හැකිය.

• මාන හා ද්වෛත සංකල්ප (Duality): දීඝ, රස්ස, අණු, ථූල (දිග, කෙටි, සියුම්, රළු) වැනි කිසිදු භෞතික මානයක් හෝ සුභ/අසුභ වැනි ද්වෛත සංකල්ප නිර්වාණය තුළ නිරුද්ධ වේ. එය සියලු සාපේක්ෂතාවන්ගෙන් නිදහස් වූ පරම තත්ත්වයකි.

________________________________________

4.2 නිර්වාණය: අර්ථ විග්‍රහය සහ අසංස්කෘත පදනම

නිර්වාණය යනු පාරභෞතික වශයෙන් "අසංස්කෘත ධාතුවක්" (Unconditioned Element) වේ. එහි ප්‍රධාන පාරභෞතික ලක්ෂණ කිහිපයකි:

1. අසංඛත (Unconditioned): හේතු ප්‍රත්‍යයන්ගෙන් නිර්මාණය නොවූ, සදාකාලිකව පවතින යථාර්ථයයි.

2. අනිමිත්ත (Signless): කිසිදු ලක්ෂණයකින් හෝ නිමිත්තකින් හඳුනාගත නොහැකි තත්ත්වයකි.

3. අමත (Deathless): උපතක්, පැවැත්මක් හෝ විනාශයක් නොමැති බැවින් එය කාලාතීත (Timeless) වේ.

සඋපාදිසේස සහ අනුපාදිසේස නිබ්බාන

• සඋපාදිසේස: පංචස්කන්ධය ඉතිරිව තිබියදීම කෙලෙස් ගිනි නිවාලීමයි. මෙය භෞතික ශරීරය තුළ අත්දකින පාරභෞතික ශාන්තියයි.

• අනුපාදිසේස: මරණයෙන් පසු පංචස්කන්ධය ද සම්පූර්ණයෙන් නිරුද්ධ වන තත්ත්වයයි. මෙය භෞතික ලෝකය හා සබඳතාව පූර්ණ වශයෙන් බිඳ දැමීමකි.

________________________________________

4.3 නිවන යනු ප්‍රායෝගික දර්ශනයකි (Nirvana as a Practical Philosophy)

නිවන යනු හුදු පාරභෞතික න්‍යායක් පමණක් නොව, එය ප්‍රත්‍යක්ෂයෙන් අත්දැකිය හැකි (පච්චත්තං වේදිතබ්බෝ) ප්‍රායෝගික මාර්ගයකි.

• කාලාම සූත්‍ර පදනම: අන්ධ විශ්වාසයෙන් තොරව, තමා විසින්ම ප්‍රායෝගිකව පරීක්ෂා කර බලා අවබෝධ කරගත යුතු බව බුදුරදුන් දේශනා කළහ [75].

• සතිපට්ඨාන ක්‍රමවේදය: කාය, වේදනා, චිත්ත, ධම්ම යන අංශ ඔස්සේ සිත දියුණු කිරීම නිවන කරා යන "ප්‍රායෝගික සිතියම" වේ.

• ත්‍රිශික්ෂාව (Sila-Samadhi-Panna):  සීලයෙන් සදාචාරයත්,

o සමාධියෙන් චිත්ත ඒකාග්‍රතාවත්,

o ප්‍රඥාවෙන් යථාර්ථය අවබෝධ කිරීමත් (භාවනාමය පඤ්ඤා) සිදු වේ.

________________________________________

4.4 පාරභෞතික විද්‍යාව සහ විදර්ශනා ඥාන

නිර්වාණාවබෝධය සඳහා යෝගාවචරයා සෝළස ඥාන (ඥාන 16) හරහා ගමන් කරයි.

• නාමරූප පරිච්ඡේද ඥාණය: නාම හා රූප වෙන් කර හඳුනාගැනීමෙන් භෞතිකත්වයේ මායාව බිඳ දමයි.

• උදයබ්බය හා භංග ඥාන: සියල්ලේ විනාශය දැකීමෙන් සංස්කාරයන්ගෙන් කලකිරීම (නිබ්බිදා) උපදියි.

• විඤ්ඤාණ නිරෝධය: පටිච්චසමුප්පාද විඤ්ඤාණය නිරුද්ධ කිරීමෙන් සකල දුක්ඛයන්ගේ කෙළවර වන නිර්වාණ ධාතුව සාක්ෂාත් වේ.

________________________________________

නිගමනය

නිර්වාණය යනු පදාර්ථය (Matter) සහ චිත්තය (Mind) යන ද්වෛතයෙන් ඔබ්බට ගිය, සියලු සංස්කාරයන්ගේ නිරෝධයයි. එය පාරභෞතික විද්‍යාව තුළ "පරම සත්‍යය" ලෙසත්, ප්‍රායෝගික ජීවිතය තුළ "පරම විමුක්තිය" ලෙසත් හඳුනාගත හැකිය. නිවන යනු හිස් බවක් නොව, සියලු බැඳීම්වලින් නිදහස් වූ උත්තරීතර ආලෝකයයි.

________________________________________

පාදක සටහන් සහ මූලාශ්‍ර

74. දීඝ නිකාය, කේවට්ට සූත්‍රය (DN 11).

75. අංගුත්තර නිකාය, කාලාම සූත්‍රය (AN 3.65).

76. මජ්ඣිම නිකාය, සතිපට්ඨාන සූත්‍රය (MN 10).

77. ඛුද්දක නිකාය, ධම්මපදය, මග්ග වග්ගය.

________________________________________